• Decrease font size
  • Reset font size to default
  • Increase font size
Живеј здраво, храни се правилно!
Позитивните и негативните страни на јатчестото овошје

Во јатчесто овошје спаѓаат: орасите, костените, бадемите, кикириките, лешниците, ф‘стаците и многу подврсти кои не растат кај нас, како на пример: макадамскиот орев, бразилскиот орев, индиските и јапонските ореви и слично.

Јатчестите плодови се важен дел од исхраната, било само да се користат како грицки или пак како додатоци на јадењата. Тие се многу здрави, а посебно се корисни за кардиоваскуларниот систем, бидејќи се богати со омега 3 масни киселини, со витамини и минерали, а со оглед на калоричноста, тие се и извор на енергија. Помагаат за јакнење на кожата, косата и ноктите, ја подобруваат концентрацијата и меморијата и го зголемуваат либидото.

Со оглед на тоа што содржат голем број корисни состојки, тие го јакнат имунолошкиот ситем на човекот.

Јатчестите плодови можат, освен сирови, да се припремаат на разни начини (со пржење, со варење), како додаток на јадењата.

Се користат и во козметичката индустрија за правење на масла или како состојка на многу препарати.

Дневно не се препорачува да се консумира повеќе од една шољичка јатчести плодови, бидејќи се богати со масти, но се поздрави од чипсот и другите слични грицки, кои се еднакво или повеќе калорични.

Токму затоа, ќе ги наведеме некои од нив и колку калории содржи количина од една шољичка од поедин вид на јатчест плод, и со кои витамини и минерали е богат тој вид на јатчесто овошје.

Бадеми

Бадемите се побогати со калциум во споредба со другото јатчесто овошје. Се делат на слатки и горчливи бадеми, со тоа што горчливите бадеми се отровни.

Слатките бадеми се највкусни кога се млади и свежи. Тие содржат незаситени масни киселини, витамин Е, магнезиум, умерена количина на протеини, растителни влакна, витамин Б2, бакар, фосфор. Содржат и фитоматерии и фолна киселина.

100 g бадеми содржат: 578 калории, 21,26g протеини, 19,74g јагленохидрати, 11,80g растителни влакна и 50,64 g масти.

Неодамнешната студија ги утврдила потенцијалните пробиотични својства на бадемот, што значи дека бадемите допринесуваат во одржувањето на здравјето на дигестивниот систем, односно на системот на варење, зголемувајќи го нивото на „добрите“ бактерии.

Пробиотиците се несварливи делови од храната, кои добрите бактерии во дигестивниот систем ги користат како извор на енергија.

Тие „добри“ бактерии имаат важна улога во имуолошкиот систем и штитат од штетни бактерии.

Во студијата научниците утврдиле дека фино смелените бадеми значително го зголемуваат нивото на одредени добри бактерии. Ист ефект не е постигнат и со бадемите на кои им се извадени мастите, што укажува дека добрите бактерии ги користат мастите од бадемот за раст и активност.

Ореви

Оревите се богати со магнезиум (130 mg. на 100 gr.), што е третина од дневните потреби за магнезиум. Оревите допринесуваат за стабилизирање на нервниот систем. Се препорачува да јадеме по пет крупни ореви, три пати неделно.

Оревите се богати со незаситени масни киселини како што се линолна, олеинска и алфа линоленска киселина. Затоа тие се препорачуваат во секојдневната исхрана, а посебно им се препорачуваат на трудниците. Повеќе од 60% од овој плод се всушност масти.

Како и на другите јатчести плодови, така и на оревите мана им е единствено калоричноста.

Една шољичка ореви (117g) има 765 калории, 76g масти, 18g протеини, 16g јагленохидрати и 8g растителни влакна. Богати се со витамин Ц и Е, со калциум, магнезиум и железо.

Костени

Костенот е овошје со голема калорична вредност, многу сличен на житото особено сувиот костен, затоа е одличен за децата како енергетска подршка во развојот, за спортистите, за повозрасните лица и за сите оние кои се изложени на поголем физички и интелектуален напор.

Од останатите јатчасти плодови како што се оревите, лешниците и бадемите, се разликува со пониско ниво на масти, но единствено костенот од оваа група на овошје содржи витамин Ц. За разлика од плодовите на оревот, од леската и од буката, во кои главна состојка е маслото, главен составен дел на костенот е скробот, кој во сировото семе на костенот го има околу 40%. Поради високата содржина на скроб, од костенот може да се добие брашно, кое како само или помешано со брашно од житариците се користи за правење на леб и пецива. Брашното од костенот е многу здраво, а поради својата лесна сварливост, посебно е подоген во исхраната на старите лица и на децата.

Костенот содржи минерали и витамини. Од минерали богат е со калиум и фосфор, а содржи и калциум, магнезиум, сулфур, хлор, железо, бакар, манган.

Од витамини, костенот ги содржи витамините од групата Б, витаминот А и Ц.

Бидејќи костенот е богат со калиум, а сиромашен со натриум, тој е погоден за лица со бубрежни и крвни заболувања.

Може да се јаде свеж, варен, печен, како пире, а може да се користи и како брашно за слатките. Треба да се користи само кога е сосем зрел. Ако го јадете тогаш јадете го само него. Избегнувајте ја комбинацијата со друга храна за да може полесно да се свари.

Подобар е варениот костен. Костенот содржи Витамин E и фитохемикалии кои не се застапени во варениот костен, но затоа пак варениот костен содржи поголема количина на минерални состојки. Печениот костен има поголема енергетска вредност, поголема количина на белковини, масти, витамини и двојно поголема количина на јагленохидрати.

Ова овошје има антисептички и антианемични својства и спаѓа во групата на високоенергетски овошја. Има смирувачки ефект. Регенератор е на минералите, а на организмот делува освежувачки.

Една шољичка костени (100g) содржи 245 калории, 2,42g протеини, 45,54g јагленихидрати, 8,10g растителни влакна, 2,26g масти.

Кикирики

Кикириките се природен извор на витамин Д и Е. Го намалуваат нивото на холестеролот во крвта и го спречуваат развојот на шеќерната болест. Се препорачува да се јадат нелупени кикирики,бидејќи тие содржат повеќе витамини и минерали.

Една шољичка кикирики (146g) содржи околу 828 калории, 38g протеини, 24g јагленохидрати, 72g масти, 13g калциум, 37g железо, ниацин, фолна киселина (се препорачува на трудници), манган и цинк.

Лешници

Лешниците се богати со витамин Ц, калциум, железо, бакар, манган, витамин Е. Често се препорачуваат за намалување на киселините во желудникот.

Една шољичка лешници (115g) содржи 722 калории, 17g протеини, 19g јагленихидрати, 70g масти, 11g растителни влакна.

Ф`стаци

Ф`стаците се едни од наомилените грицки. Содржат витамин Ц, А, Б6, калциум, железо, тиамин, бакар и манган.

100g ф`стаци содржат 5,9g протеини, 51,6g јагленохидрати, 17,4g масти i 6,5g растителни влакна. Со грицкање на123g ф`стаци ќе внесеме во организмот 685 калории.

Бразилски и макадамски ореви

Бразилските и макадамските ореви, исто така, се богати со калциум, добар извор се на манган и тиамин, но една шољичка од овие оревчиња содржи скоро 1000 калории, па не е добро да се претерува со консумирањето.

Јатчестите плодови се здрави за нашиот организам. Се препрачуваат за редовна консумација, бидејќи се богат извор на многу витамини и минерали, кои ги нема во другото овошје и зеленчук, само, како што и претходно напоменавме, треба да се јадат во мали количини, бидејќи содржат масти и се многу калорични.

Доколку сакате да бидете здрави и воедно да ја задржите својата нормална телесна тежина, доволно е да внесувате една шака од овие грицки.

 

Прочитајте и: